راهنمایی کوتاه: کانیها به سه روش اصلی از سرد شدن مواد مذاب، تبخیر آبهای اشباع یا تحت فشار و دمای زیاد تشکیل میشوند.
گامبهگام:
۱) کانیهای ماگمایی: وقتی ماگما (مواد مذاب داخل زمین) سرد میشود، اتمها بهترتیب کنار هم قرار میگیرند و کانیهای بلوری میسازند. هرچه سرد شدن آهستهتر باشد، بلورها درشتتر میشوند.
۲) کانیهای رسوبی: آب دریاچهها یا دریاها که املاح زیادی دارند، با تبخیر آب، املاح بهصورت کانیهای جامد رسوب میکنند. مثل نمک طعام و گچ.
۳) کانیهای دگرگونی: سنگهای قدیمی بر اثر فشار و گرمای زیاد درون زمین، بدون ذوب شدن تغییر شکل میدهند و کانیهای جدیدی بهوجود میآورند. مثلاً زغالسنگ به گرافیت تبدیل میشود.
پاسخ نهایی: کانیها از سه راه اصلی (ماگمایی، رسوبی و دگرگونی) تشکیل میشوند. هر روش شرایط خاص خود را دارد.
مثال مشابه: بلورهای کوارتز در سنگهای آذرین از سرد شدن ماگما بهوجود میآیند. کانی کلسیت در غارها از تبخیر آب تشکیل میشود.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: دربارهٔ چرخهٔ سنگ در کتاب علوم تجربی هشتم مطالعه کن تا ببینی کانیها چطور به سنگ تبدیل میشوند.
