راهنمایی کوتاه: رسوباتی که توسط باد یا آب حمل میشوند، بر اثر برخورد با هم گرد میشوند؛ اما رسوبات یخچالی تیز و زاویهدار میمانند.
گامبهگام:
- ۱) رسوبات هنگام حمل، با یکدیگر و با سطح مسیر برخورد میکنند.
- ۲) این برخوردها لبههای تیز را میساید و آنها را گرد میکند.
- ۳) در آب و باد، این سایش زیاد است و رسوبات گرد میشوند (زاویهدار نمیمانند).
- ۴) در یخچال، رسوبات درون یخ گیر میافتند و کمتر با هم برخورد میکنند، بنابراین لبههای تیز خود را حفظ میکنند.
- ۵) پس عاملی که باعث نشدن زاویهدار شدن رسوبات میشود، آب و باد هستند (رسوبات گرد میشوند).
پاسخ نهایی: گزینهٔ «آب و باد» درست است. رسوبات حملشده توسط آب و باد زاویهدار نمیشوند، بلکه گرد میشوند.
مثال مشابه: اگر در یک جوی آب، سنگهای تیز بریزید، پس از مدتی حمل شدن، لبههایشان نرم و گرد میشود. اما سنگی که در دل یخچال گیر کرده، همانطور تیز میماند.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: دربارهٔ فرسایش و حمل رسوب در کتاب علوم تجربی پایهٔ هشتم، فصل زمینشناسی بخوان. میتوانی با ذرهبین به دانههای شن در کنار رودخانه و شنهای کوهستان نگاه کنی و تفاوت شکل آنها را ببینی.
