راهنمایی کوتاه: تهدید یعنی هر عامل یا وضعیتی که امنیت و آرامش یک جامعه را به خطر می‌اندازد؛ دشمن کسی است که آگاهانه این خطر را برای یک ملت می‌سازد.
گام‌به‌گام:
- ۱) با یک مثال ساده شروع کن: اگر قفل پنجره‌ی خانه‌ای خراب باشد، آن پنجره یک «خطر» برای امنیت خانه است. در جامعه هم چیزهایی مثل همین پنجره‌ی باز عمل می‌کنند.
- ۲) تعریف تهدید: تهدید هر عامل، رفتار یا شرایطی است که امنیت، منافع، ارزش‌ها و دستاوردهای یک کشور یا جامعه را در معرض آسیب قرار دهد.
- ۳) انواع تهدید: تهدید سخت (نظامی و جنگ)، تهدید نیمه‌سخت (خرابکاری، قاچاق، تروریسم) و تهدید نرم (فرهنگی، رسانه‌ای، اقتصادی و اجتماعی). بیشتر تهدیدهای امروز از نوع نرم‌اند و به فکر و باور مردم اثر می‌گذارند.
- ۴) تعریف آموزشی دشمن: دشمن فرد، گروه یا قدرتی است که آگاهانه و برنامه‌ریزی‌شده امنیت، استقلال و منافع یک ملت را تهدید می‌کند و برای رسیدن به هدف خود به آن ملت زیان می‌رساند.
- ۵) یک نکته‌ی خیلی مهم: دشمن با «مخالف» یا «منتقد» یکی نیست. کسی که نظر یا سلیقه‌ی متفاوتی دارد دشمن نیست. دشمن‌شناسی درباره‌ی «رفتار و اقدام» است، نه درباره‌ی قوم، دین یا ملیت یک انسان.
- ۶) فایده‌ی شناختن تهدید: به جای ترس و شایعه‌پراکنی، آماده و هوشمند می‌شویم و می‌توانیم قانونی و درست از خودمان و دیگران محافظت کنیم.
پاسخ نهایی: تهدید = هر عامل یا وضعیتی که امنیت و منافع جامعه را به خطر می‌اندازد (و می‌تواند سخت، نیمه‌سخت یا نرم باشد). دشمن = فرد، گروه یا قدرتی که آگاهانه این امنیت و منافع را هدف می‌گیرد؛ شناخت دشمن یعنی شناخت رفتار و اقدام خطرناک، نه برچسب زدن به آدم‌ها.
مثال مشابه: فرض کن دوچرخه‌ات را بدون قفل جلوی مغازه می‌گذاری. «نداشتن قفل» همان تهدید است و کسی که از این فرصت سوءاستفاده می‌کند نقش دشمن را دارد. راه‌حل هم روشن است: استفاده از قفل، یعنی آمادگی و پیشگیری.
اگر می‌خواهی بیشتر یاد بگیری: از معلم بخواه درباره‌ی «تهدید نرم» و نقش رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی در امنیت فکری یک مثال واقعی و مناسب کلاس بگوید، یا یک جدول از تهدیدها و راه‌های پیشگیری آن‌ها در دفترت بساز.
یادآوری ایمنی: در گفت‌وگو درباره‌ی تهدید و دشمن، هیچ‌وقت به یک شخص، قوم یا دین برچسب نزن و خبرهای ناشناخته را پیش از باور کردن یا بازفرستادن بررسی کن؛ اگر موضوع ناراحت‌کننده‌ای دیدی با یک بزرگ‌سال مورد اعتماد یا معلم مشورت کن.
