راهنمایی کوتاه: فعل کلمهای است که انجام کار یا حالتی را نشان میدهد. هر فعل در فارسی دو «بن» دارد: بن ماضی (برای زمان گذشته) و بن مضارع (برای زمان حال و آینده).
گامبهگام:
- فعل را در جمله مشخص کن. مثلاً در جمله «دویدم» فعل «دویدم» است.
- برای یافتن بن ماضی، «ـَم»، «ـی»، «ـ»، «ـیم»، «ـید»، «ـَند» را از آخر فعل بردار. مثال: «دویدم» ← «دوید». بن ماضی: «دوید».
- برای یافتن بن مضارع، یک کلمهی همخانواده مثل «میدود» یا «بدو» پیدا کن. از آخر «می» و شناسه را حذف کن. یا از امر ساده (مثل «بدو») استفاده کن. «بدو» ← «دو». بن مضارع: «دو».
- اگر فعل بیقاعده است (مثل «آمد» و «آور») از فرهنگ لغت یا حافظه کمک بگیر. مثلاً «آمد» بن مضارعش «آ» است (از «میآید»).
- برای هر فعل دو بن را جداگانه بنویس و مثال بزن: «دویدم» (ماضی) و «میدوم» (مضارع).
پاسخ نهایی: برای هر فعل، بن ماضی (گذشته) و بن مضارع (حال) را پیدا کن. مثلاً برای فعل «نوشت»: بن ماضی «نوشت» و بن مضارع «نویس» (از «مینویسد»).
مثال مشابه: فعل «رفت». بن ماضی: «رفت». بن مضارع: «رو» (از «میرود» یا «برو»).
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: کتاب فارسی نهم درس «فعل ماضی و مضارع» را بخوان و چند فعل دیگر را تمرین کن. میتوانی از جدول صرف فعلها نیز استفاده کنی.
