راهنمایی کوتاه: درک ترتیب وقوع مراحل رونویسی کلید حل تستهای زیستشناسی است.
گامبهگام:
- ۱) شناسایی راهانداز: ابتدا عوامل رونویسی (مانند TFIID) به ناحیه راهانداز (پروموتر) DNA متصل میشوند. این کار باعث باز شدن مارپیچ DNA میشود.
- ۲) تشکیل کمپلکس آغاز: سایر عوامل رونویسی و آنزیم رنابسپاراز (RNA پلیمراز) به این مجموعه اضافه میشوند و کمپلکس آغاز رونویسی تشکیل میشود.
- ۳) آغاز سنتز RNA: رنابسپاراز از روی رشته الگوی DNA، سنتز رشته RNA را آغاز میکند. این مرحله همان «آغاز» یا Initiation است.
- ۴) طویلسازی: رنابسپاراز در طول DNA حرکت میکند و رشته RNA را نوکلئوتید به نوکلئوتید میسازد. این مرحله Elongation نام دارد.
- ۵) پایان: هنگامی که رنابسپاراز به توالی پایان (ترمیناتور) میرسد، رونویسی متوقف شده و رشته RNA رها میشود. این مرحله Termination است.
پاسخ نهایی: ترتیب صحیح این است: ۱) اتصال عوامل رونویسی به راهانداز → ۲) اتصال رنابسپاراز و تشکیل کمپلکس آغاز → ۳) آغاز سنتز RNA → ۴) طویلسازی → ۵) پایان. بنابراین، جمله «ابتدا رنابسپاراز به عوامل رونویسی وصل میشود» نادرست است. ابتدا عوامل رونویسی به DNA وصل میشوند.
مثال مشابه: فرض کن میخواهی یک فیلم بسازی. اول باید مکان فیلمبرداری (راهانداز) را آماده کنی (عوامل رونویسی). بعد دوربین و فیلمبردار (رنابسپاراز) سر صحنه حاضر میشوند. سپس فیلمبرداری شروع میشود، صحنهها یکی پس از دیگری فیلمبرداری میشوند (طویلسازی) و در پایان، کار تمام میشود.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: سعی کن این مراحل را برای خودت روی کاغذ بکشی. یک خط برای DNA بکش، یک دایره برای عوامل رونویسی و یک مثلث برای رنابسپاراز. سپس مراحل را به ترتیب کنار هم بچین. این تصویرسازی ذهنی خیلی کمک میکند.