راهنمایی کوتاه: برای یافتن گزینهای که هم مسند و هم متمم دارد، اول فعل ربطی (مثل «است» یا «شد») و بعد از آن مسند را پیدا کن، سپس به دنبال حرف اضافه (مثل «به»، «بر»، «در») و گروه اسمی بعدش بهعنوان متمم بگرد.
گامبهگام:
۱) گزینهٔ ۱: «بر نامده و گذشته بنیاد مکن» – در این جمله «بر نامده و گذشته» یک گروه حرف اضافهای است (متمم با «بر»)، اما فعل «مکن» ربطی نیست و مسند ندارد. پس فقط متمم دارد.
۲) گزینهٔ ۲: «شدش گیتی به پیش چشم تاریک» – در اینجا «شد» (فعل ربطی) و پس از آن «گیتی» (نهاد) و سپس «به پیش چشم» (متمم با «به») و در پایان «تاریک» (مسند) آمده است. بنابراین هم مسند («تاریک») و هم متمم («به پیش چشم») دارد.
۳) گزینهٔ ۳: «نام بعضی نفرات رزق روحم شده است» – «شده است» فعل ربطی، «رزق روحم» مسند است، ولی هیچ حرف اضافهای برای متمم نیست. پس فقط مسند دارد.
۴) گزینهٔ ۴: «و گرنه من همان خاکم که هستم» – «همان خاک» مسند (پس از فعل «هستم»)، اما متمم ندارد.
پاسخ نهایی: گزینهٔ ۲ (شدش گیتی به پیش چشم تاریک) هم مسند («تاریک») و هم متمم («به پیش چشم») را دارد.
مثال مشابه: «او در خانه شاد است» – «در خانه» متمم و «شاد» مسند.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی کتاب فارسی هفتم، درس «نقشهای دستوری» را مطالعه کنی و به دنبال جملههایی بگردی که هم متمم و هم مسند دارند.