راهنمایی کوتاه: گروهخونی فرزندان به ژنهای والدین بستگی دارد و با اطلاعات داده شده میتوانیم احتمالها را مشخص کنیم.
گامبهگام:
- گروه خونی پدر O⁺ است: ژنوتیپ ABO برابر ii (چون O مغلوب است). برای Rh، پدر میتواند RR یا Rr باشد (هر دو Rh⁺).
- گروه خونی مادر B⁺ است: ژنوتیپ ABO میتواند B∁ (BO) یا BB باشد. برای Rh، مادر هم میتواند RR یا Rr باشد.
- برای ABO: اگر مادر BO باشد (احتمال رایج در سوالات)، فرزندان میتوانند BO (B) یا ii (O) داشته باشند. اگر مادر BB باشد، همه فرزندان B (BO) خواهند بود. در سوال معمولاً مادر را BO در نظر میگیرند.
- برای Rh: اگر هر دو والد Rr باشند، فرزند میتواند Rh⁺ (RR یا Rr) یا Rh⁻ (rr) باشد. اگر یکی RR باشد، همه Rh⁺ میشوند.
- عبارت «پدر ناقل و مادر سالم» احتمالاً به یک صفت دیگر (مثلاً بیماری وابسته به X) اشاره دارد که بر گروه خونی تأثیر ندارد. بنابراین گروه خونی دختر و پسر یکسان تعیین میشود.
پاسخ نهایی: با فرض مادر BO و هر دو والد Rr، فرزندان (دختر و پسر) میتوانند گروه خونی B⁺، B⁻، O⁺ یا O⁻ داشته باشند. بدون اطلاعات بیشتر یک گروه خونی قطعی نمیتوان گفت. در بسیاری از سوالات کتاب، پاسخ «B⁺ یا O⁺» داده میشود.
مثال مشابه: اگر پدر O⁺ (ii Rr) و مادر B⁺ (BO Rr) باشند، احتمال فرزند B⁺ حدود ۳/۸، B⁻ حدود ۱/۸، O⁺ حدود ۳/۸ و O⁻ حدود ۱/۸ است.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: برای تعیین دقیق گروه خونی، به ژنوتیپ دقیق والدین احتیاج داریم. میتوانی با مربع پانت ۱۶ خانهای (برای دو صفت ABO و Rh) احتمالها را محاسبه کنی.